Νέα ΤΟΤΕΕ για τα λιθόστρωτα μονοπάτια σε δημόσια διαβούλευση
Σε δημόσια διαβούλευση θέτει το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) νέα Τεχνική Οδηγία για την αειφόρο κατασκευή, αποκατάσταση και συντήρηση λιθόστρωτων επιστρώσεων στην ορεινή και νησιωτική Ελλάδα. Η πρωτοβουλία συνδέει την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς με την περιβαλλοντική προστασία και τη βιώσιμη ανάπτυξη της υπαίθρου.
Το ΤΕΕ θέτει σε δημόσια διαβούλευση το σχέδιο της νέας Τεχνικής Οδηγίας ΤΕΕ (ΤΟΤΕΕ) με τίτλο «Αειφόρος κατασκευή, αποκατάσταση και συντήρηση λιθόστρωτων επιστρώσεων στην ορεινή και νησιωτική Ελλάδα».
Η νέα Οδηγία εντάσσεται στην ομάδα των «ΤΟΤΕΕ Αειφόρου Δόμησης», η οποία θεσμοθετήθηκε με την ΤΟΤΕΕ 0 τον Νοέμβριο του 2025. Πρόκειται για το πρώτο εξειδικευμένο κείμενο της συγκεκριμένης ομάδας και στόχος του είναι να αποτελέσει ένα κοινό πλαίσιο για τον σχεδιασμό, την κατασκευή, την αποκατάσταση και τη συντήρηση λιθόστρωτων μονοπατιών.
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο του ΤΕΕ, Γιώργο Στασινό, τα λιθόστρωτα μονοπάτια αποτελούν σημαντικό τμήμα της πολιτιστικής κληρονομιάς της χώρας, αλλά παράλληλα λειτουργούν ως μορφή πράσινης υποδομής, με συμβολή στη διαχείριση των υδάτων και στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Στο επίκεντρο η προστασία της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς
Η νέα ΤΟΤΕΕ απευθύνεται, μεταξύ άλλων, σε μηχανικούς, δασολόγους, μελετητές, εργολάβους και τεχνίτες, καθώς και σε Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α’ και Β’ βαθμού και στον Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α. Παράλληλα, αφορά ιδιώτες που ενδιαφέρονται για την αποκατάσταση υφιστάμενων ή την κατασκευή νέων λιθόστρωτων επιστρώσεων.
Η Οδηγία περιλαμβάνει τεχνικές κατευθύνσεις για τα δομικά και κατασκευαστικά στοιχεία των λιθόστρωτων, τα στάδια υλοποίησης, τα χαρακτηριστικά των φυσικών δομικών λίθων και τις μεθόδους ελέγχου τους.
Παράλληλα, αναλύεται η οικολογική λειτουργία των λιθόστρωτων επιστρώσεων και η συμβολή τους ως πράσινη υποδομή στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής.
Πέντε βασικοί άξονες περιβαλλοντικής λειτουργίας
Η ΤΟΤΕΕ εξετάζει μεταξύ άλλων την υδρολογική διάσταση των λιθόστρωτων, τη θερμική και κλιματική τους λειτουργία, τη χρήση και βιωσιμότητα των υλικών, τη συμβολή τους στη βιοποικιλότητα, καθώς και την πολιτισμική και χρονική τους διάσταση.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διαπερατότητα των αρμών, στη φυσική διαχείριση των ομβρίων, στην αξιοποίηση τοπικών υλικών και στην επαναχρησιμοποίηση του λίθου.
Σε τεχνικό επίπεδο, η Οδηγία περιγράφει τα στάδια κατασκευής, από την εξυγίανση του εδάφους και τη διαμόρφωση του υποστρώματος έως την κατασκευή του καταστρώματος και το αρμολόγημα.
Περιλαμβάνονται επίσης κριτήρια επιλογής φυσικών δομικών λίθων, αναφορές στις φυσικομηχανικές ιδιότητές τους, καθώς και στοιχεία για το νομοθετικό πλαίσιο, το κόστος των έργων και τις πρακτικές που θα πρέπει να αποφεύγονται.
Η δημόσια διαβούλευση ολοκληρώνεται στις 20 Σεπτεμβρίου
Η δημόσια διαβούλευση αφορά το πλήρες κείμενο της νέας ΤΟΤΕΕ και θα ολοκληρωθεί στις 20 Σεπτεμβρίου 2026. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλουν σχόλια και παρατηρήσεις μέσω της διαδικασίας που έχει αναρτήσει το ΤΕΕ στην ειδική ιστοσελίδα της διαβούλευσης.
Η Οδηγία δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε παραδοσιακούς οικισμούς, ιστορικούς τόπους και λιθόστρωτα μονοπάτια της υπαίθρου, με στόχο οι νέες παρεμβάσεις να σέβονται την τοπική τεχνοτροπία και τα παραδοσιακά υλικά.
Το ΤΕΕ επισημαίνει ότι τα λιθόστρωτα αποτελούν χαρακτηριστικό στοιχείο του ελληνικού τοπίου και προϊόν μακρόχρονης εμπειρικής τεχνογνωσίας. Η διατήρησή τους συνδέεται πλέον όχι μόνο με την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και με σύγχρονες αρχές βιώσιμου σχεδιασμού, όπως η διαχείριση των ομβρίων, η χρήση τοπικών πόρων και η κυκλικότητα των υλικών.
Η δημόσια διαβούλευση αποτελεί το επόμενο βήμα πριν από την οριστικοποίηση της νέας Τεχνικής Οδηγίας, η οποία φιλοδοξεί να αποτελέσει κοινό σημείο αναφοράς για την ορθή και αειφόρο διαχείριση των λιθόστρωτων μονοπατιών στην Ελλάδα.
Πηγή: Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος, https://web.tee.gr/
