Καφές: Η αγορά αντέχει, αλλά ο καταναλωτής αλλάζει συνήθειες
Ανθεκτική παραμένει η ελληνική αγορά καφέ, παρά τις πιέσεις από το κόστος ζωής, τις μεταβολές στις τιμές των πρώτων υλών και των μεταφορών, αλλά και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης στις καλλιέργειες. Την ίδια ώρα, οι καταναλωτές προσαρμόζουν τις συνήθειές τους, αναζητώντας ευκολία και νέες μορφές κατανάλωσης.
Ο καφές εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της καθημερινότητας των Ελλήνων, ωστόσο αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο αγοράζεται και καταναλώνεται. Όπως επισημαίνει στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Καφέ (ΕΕΚ), Αναστάσιος Γιάγκογλου, η συχνότητα των επισκέψεων σε χώρους εστίασης μπορεί να περιορίζεται λόγω του αυξημένου κόστους ζωής, ενώ στο σπίτι ο καφές παραμένει βασικό προϊόν του καλαθιού.
Παράλληλα, αυξάνεται το ενδιαφέρον για espresso, κάψουλες, νέες συσκευές και λύσεις που επιτρέπουν στους καταναλωτές να έχουν στο σπίτι μια εμπειρία αντίστοιχη με εκείνη της καφετέριας. Η αγορά, επομένως, βρίσκεται σε διαδικασία μετασχηματισμού, με περισσότερα προϊόντα, διαφορετικές μορφές παρασκευής και νέες περιστάσεις κατανάλωσης.
Οι επιχειρήσεις του κλάδου καλούνται παράλληλα να αντιμετωπίσουν ένα περιβάλλον αυξημένου κόστους, με την ενέργεια, τα ενοίκια, τη μισθοδοσία και τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στον καφέ να αποτελούν σημαντικές προκλήσεις. Σύμφωνα με τον κ. Γιάγκογλου, ο ΕΦΚ, που επιβλήθηκε το 2017, αποτελεί σημαντική δυσχέρεια για την αγορά, ενώ η ΕΕΚ έχει υποστηρίξει ότι συνδέεται και με την παράνομη διακίνηση και το λαθρεμπόριο προϊόντων.
«Πάγιο αίτημά μας είναι η κατάργηση ή έστω η μείωση του ΕΦΚ, με στόχο την ανακούφιση επιχειρήσεων και καταναλωτών», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος της ΕΕΚ, επισημαίνοντας παράλληλα ότι άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν προχωρήσει σε αντίστοιχες φορολογικές παρεμβάσεις.
Ο Έλληνας καταναλωτής περιορίζει τις εξόδους, αλλά κρατά τον καφέ
Τα στοιχεία της NielsenIQ, που παρουσιάστηκαν στο 1ο Πανελλαδικό Συμπόσιο Καφέ, καταγράφουν έναν καταναλωτή πιο προσεκτικό στις δαπάνες του, ο οποίος ωστόσο διατηρεί μικρές καθημερινές απολαύσεις, μεταξύ των οποίων και ο καφές.
Σχεδόν δύο στους τρεις καταναλωτές δηλώνουν ότι σκοπεύουν να μειώσουν τις εξόδους για φαγητό, ενώ το 45,7% αναφέρει ότι θα επισκέπτεται λιγότερο συχνά καφέ και καφετέριες.
Παρά τις αλλαγές αυτές, ο καφές παραμένει από τις δημοφιλέστερες επιλογές στο out-of-home περιβάλλον. Στην έρευνα της NielsenIQ, ο ζεστός ή κρύος καφές συγκεντρώνει 57,9% μεταξύ των ποτών που καταναλώνονται σε χώρους φιλοξενίας. Οι καφετέριες και οι αλυσίδες καφέ παρουσιάζουν επισκεψιμότητα 74,2%, ενώ το 43% δηλώνει ότι επισκέπτεται χώρους καφέ μία έως δύο φορές την εβδομάδα.
Στο οργανωμένο λιανεμπόριο, σχεδόν έξι στους δέκα αγοραστές δηλώνουν ότι αγόρασαν συσκευασμένο καφέ ή τσάι κατά την τελευταία επίσκεψή τους σε σούπερ μάρκετ. Η κατηγορία αποτελεί, παράλληλα, παράγοντα που μπορεί να προκαλέσει την επίσκεψη στο κατάστημα, με ποσοστό 22,6%.
Σε επίπεδο αξίας, ο καφές παρουσιάζει αύξηση 10,1% στο οργανωμένο λιανεμπόριο, έναντι 5,5% για το σύνολο των FMCG κατηγοριών που παρακολουθεί η NielsenIQ. Ο καφές βρίσκεται στην τρίτη θέση μεταξύ των 171 κατηγοριών FMCG που εξετάζει η εταιρεία, πίσω από το τυρί και το γάλα.
Η ανοδική πορεία αποτυπώνεται και στις πωλήσεις. Η αξία της αγοράς καφέ στο οργανωμένο λιανεμπόριο και στα convenience stores έφθασε το 2025 στα 501,4 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 13,7% σε σχέση με το 2024. Κατά το πρώτο επτάμηνο του 2026, οι πωλήσεις ανήλθαν σε 304,7 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 8,9% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Κερδίζει έδαφος ο espresso και οι κάψουλες
Οι αλλαγές στις καταναλωτικές συνήθειες αποτυπώνονται και στο είδος του καφέ που επιλέγεται για κατανάλωση στο σπίτι. Ο ελληνικός καφές παραμένει ο δημοφιλέστερος σε όγκο, όμως το μερίδιό του υποχωρεί σταδιακά. Στο YTD έως τον Ιούλιο του 2026 αντιστοιχεί στο 44,4% των όγκων, έναντι 51,3% το 2019.
Αντίθετα, ο στιγμιαίος καφές φθάνει το 27,1%, ενώ οι διάφορες μορφές espresso ενισχύουν σταθερά τη θέση τους. Οι κόκκοι espresso αντιστοιχούν στο 1,3%, ο αλεσμένος espresso στο 6,1% και οι κάψουλες στο 7,6% των όγκων.
Η τάση αυτή συνδέεται με την αναζήτηση προϊόντων και λύσεων που επιτρέπουν την αναπαραγωγή της εμπειρίας της καφετέριας στο σπίτι. Οι κάψουλες διατηρούν υψηλότερη μέση τιμή σε σχέση με τις περισσότερες άλλες μορφές καφέ, γεγονός που συνδέεται με την επιλογή ευκολίας και σταθερότητας στο αποτέλεσμα.
Η μετατόπιση προς τον espresso αποτυπώνεται και στις συσκευές παρασκευής. Οι πωλήσεις μηχανών ζεστών ροφημάτων στην Ελλάδα έφθασαν τις 403.000 τεμάχια το 2025, αυξημένες κατά 17,5% σε σχέση με το 2023, ενώ η μέση τιμή διαμορφώθηκε στα 83 ευρώ.
Στο YTD Ιουλίου 2026, οι μηχανές espresso με κάψουλες αντιστοιχούν στο 43,2% των πωλήσεων σε τεμάχια, ενώ αναπτύσσονται επίσης οι πλήρως αυτόματες μηχανές espresso και οι μηχανές αλεσμένου espresso.
Παράλληλα, αναπτύσσεται η αγορά των έτοιμων καφέδων (ready-to-drink). Η αξία της κατηγορίας έφθασε το 2025 στα 16,8 εκατ. ευρώ, αυξημένη κατά 6,3% σε σχέση με το 2024. Ωστόσο, κατά το πρώτο επτάμηνο του 2026 η αύξηση της αξίας περιορίστηκε στο 0,6%, καθώς η άνοδος της τιμής κατά 2,4% συνδυάστηκε με υποχώρηση του όγκου κατά 1,8%.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή ενός καταναλωτή που εξακολουθεί να θεωρεί τον καφέ μέρος της καθημερινότητάς του, αλλά προσαρμόζει τον τρόπο και τον χώρο κατανάλωσης, επιλέγοντας προϊόντα που συνδυάζουν ευκολία, διαφορετικές εμπειρίες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πιο premium χαρακτηριστικά.
Πηγή: Μαρία Τσιβγέλη, ΑΠΕ-ΜΠΕ ΑΕ
